Quạt hút đã bật hết tốc độ. Cửa xưởng mở. Một số khu vực thậm chí được bổ sung thêm quạt nhưng đến giữa trưa, không khí bên trong vẫn nóng và ngột ngạt.
Gặp tình trạng này, nhiều người sẽ kết luận: quạt yếu.
Nhưng với một hệ thống thông gió nhà xưởng, công suất quạt chỉ là một mắt xích. Nếu không khí không có đường cấp vào hợp lý, mạng ống có trở lực quá lớn hoặc lưu lượng ban đầu tính chưa đúng, việc thay quạt lớn hơn có thể chỉ làm tăng chi phí mà chưa chắc xử lý được vấn đề.
Muốn “bắt bệnh” chính xác, nên kiểm tra hệ thống theo toàn bộ hành trình của dòng khí.
Không gian lớn hay nhỏ chỉ là một yếu tố. Lượng nhiệt do máy móc và dây chuyền sản xuất phát sinh, số người làm việc, chiều cao xưởng, kết cấu mái – vách và đặc thù sản xuất đều ảnh hưởng đến bài toán thông gió.
Nếu lưu lượng thiết kế thấp hơn nhu cầu thực tế, nhiệt được tạo ra nhanh hơn khả năng đưa nhiệt ra ngoài.
Khi ấy quạt chạy liên tục không có nghĩa hệ thống đang thông gió đủ.
Muốn hút một lượng lớn không khí nóng ra khỏi xưởng thì phải có lượng không khí khác đi vào thay thế. Nếu chỉ tăng quạt hút nhưng cửa lấy gió hoặc hệ thống cấp gió bù không đáp ứng, áp suất âm có thể hình thành bên trong.
Quạt lúc này phải làm việc trong điều kiện bất lợi và lượng khí trao đổi thực tế không đạt như kỳ vọng.
Một hệ thống tốt vì thế không chỉ cần “hút mạnh”, mà cần tổ chức luồng không khí đi đúng hướng, từ khu vực cấp vào đến khu vực cần giải nhiệt và cuối cùng ra ngoài.
Một “con đường” quá nhỏ, quá dài và liên tục đổi hướng chắc chắn tạo ra nhiều trở lực hơn.
Trong hệ thống HVAC, các yếu tố như tiết diện ống không phù hợp, quá nhiều co 90°, đoạn chuyển tiết diện đột ngột, phụ kiện bố trí chưa tốt hay rò rỉ tại mối nối đều có thể làm tăng tổn thất áp suất.
Đó là lý do khi đánh giá hệ thống không nên chỉ hỏi “quạt bao nhiêu m³/h?” mà còn phải xem quạt đạt được lưu lượng bao nhiêu tại cột áp thực tế.
Việc gia công ống gió chuẩn kỹ thuật, kiểm soát kích thước, độ kín và phụ kiện ngay từ đầu cũng góp phần hạn chế những tổn thất không đáng có trên toàn tuyến.
Trong trường hợp này, hãy kiểm tra vấn đề bảo trì.
Cánh quạt bám bụi, lọc gió nghẹt, miệng gió bẩn, damper kẹt hoặc đường ống tích tụ nhiều bụi đều có thể khiến lưu lượng suy giảm.
Quạt vẫn phát ra tiếng chạy bình thường nên người vận hành dễ nghĩ rằng hệ thống không có vấn đề. Nhưng “quạt đang chạy” và “quạt đang cung cấp đủ lưu lượng” là hai chuyện khác nhau.
Lựa chọn quạt cần đồng thời xét lưu lượng và cột áp mà mạng ống yêu cầu. Một thiết bị có lưu lượng danh định rất lớn chưa chắc tạo ra lưu lượng tương ứng khi lắp vào hệ thống có trở lực cao.
Đó cũng là lý do việc chọn quạt theo kiểu “lấy dư công suất cho chắc” không phải lúc nào cũng là phương án tối ưu.
Quạt cần đúng với điểm làm việc của hệ thống, chứ không đơn giản là càng lớn càng tốt.
Xưởng nóng → tăng thời gian chạy quạt → chưa mát → lắp thêm quạt → điện tăng → xưởng vẫn nóng.
Trong khi đó, môi trường sản xuất vẫn bí và nóng, người lao động dễ khó chịu, còn quạt và motor phải hoạt động nhiều hơn.
Đây chính là lúc nên chuyển từ tư duy “tăng thiết bị” sang “tối ưu hệ thống”.
Kỹ thuật viên có thể kiểm tra lưu lượng hoặc vận tốc tại những vị trí phù hợp, tình trạng quạt, chênh áp, damper, cửa gió, lọc và toàn bộ tuyến ống. Sau khi xác định điểm nghẽn mới đưa ra phương án xử lý.
Có công trình chỉ cần cân bằng lại hệ thống hoặc vệ sinh, bảo trì. Nhưng cũng có trường hợp cần bổ sung gió bù, điều chỉnh tuyến ống, thay đổi tiết diện, xử lý rò rỉ hoặc lựa chọn lại quạt.
Nếu nhiều hạng mục cùng tồn tại bất cập, phương án thi công hệ thống thông gió HVAC hoặc cải tạo đồng bộ dựa trên khảo sát thực tế sẽ giúp tránh tình trạng sửa một điểm nhưng vấn đề lại xuất hiện ở điểm khác.
Công suất vận hành của quạt không phản ánh đầy đủ hiệu quả của cả hệ thống. Muốn thông gió tốt phải đồng thời giải quyết đúng lưu lượng, cấp – hút, cột áp, mạng ống, thiết bị và công tác bảo trì.
Vì vậy, trước khi mua thêm quạt, hãy tìm xem dòng khí đang bị “kẹt” ở đâu. Đôi khi tối ưu hệ thống hiện hữu có ý nghĩa hơn việc tiếp tục tăng công suất.
Với công trình cần đánh giá, cải tạo mạng ống gió hoặc tối ưu giải pháp thông gió nhà xưởng, hãy liên hệ Dosamec để được tư vấn giải pháp phù hợp nhé!
CÔNG TY CỔ PHẦN CÔNG NGHIỆP DOSAMEC
Gặp tình trạng này, nhiều người sẽ kết luận: quạt yếu.
Nhưng với một hệ thống thông gió nhà xưởng, công suất quạt chỉ là một mắt xích. Nếu không khí không có đường cấp vào hợp lý, mạng ống có trở lực quá lớn hoặc lưu lượng ban đầu tính chưa đúng, việc thay quạt lớn hơn có thể chỉ làm tăng chi phí mà chưa chắc xử lý được vấn đề.
Muốn “bắt bệnh” chính xác, nên kiểm tra hệ thống theo toàn bộ hành trình của dòng khí.
Đầu tiên: Nhà xưởng thực sự cần bao nhiêu gió?
Một phương án thông gió tốt phải bắt đầu từ nhu cầu thực tế của công trình.Không gian lớn hay nhỏ chỉ là một yếu tố. Lượng nhiệt do máy móc và dây chuyền sản xuất phát sinh, số người làm việc, chiều cao xưởng, kết cấu mái – vách và đặc thù sản xuất đều ảnh hưởng đến bài toán thông gió.
Nếu lưu lượng thiết kế thấp hơn nhu cầu thực tế, nhiệt được tạo ra nhanh hơn khả năng đưa nhiệt ra ngoài.
Khi ấy quạt chạy liên tục không có nghĩa hệ thống đang thông gió đủ.
Tiếp theo: Khí bị hút ra rồi, khí mới đi vào bằng đường nào?
Đây là câu hỏi rất đơn giản nhưng lại giúp phát hiện nhiều hệ thống bố trí chưa hợp lý.Muốn hút một lượng lớn không khí nóng ra khỏi xưởng thì phải có lượng không khí khác đi vào thay thế. Nếu chỉ tăng quạt hút nhưng cửa lấy gió hoặc hệ thống cấp gió bù không đáp ứng, áp suất âm có thể hình thành bên trong.
Quạt lúc này phải làm việc trong điều kiện bất lợi và lượng khí trao đổi thực tế không đạt như kỳ vọng.
Một hệ thống tốt vì thế không chỉ cần “hút mạnh”, mà cần tổ chức luồng không khí đi đúng hướng, từ khu vực cấp vào đến khu vực cần giải nhiệt và cuối cùng ra ngoài.
Đừng bỏ qua “đường cao tốc” của dòng khí
Nếu quạt là động cơ thì có thể xem mạng ống như con đường mà dòng khí phải di chuyển.Một “con đường” quá nhỏ, quá dài và liên tục đổi hướng chắc chắn tạo ra nhiều trở lực hơn.
Trong hệ thống HVAC, các yếu tố như tiết diện ống không phù hợp, quá nhiều co 90°, đoạn chuyển tiết diện đột ngột, phụ kiện bố trí chưa tốt hay rò rỉ tại mối nối đều có thể làm tăng tổn thất áp suất.
Đó là lý do khi đánh giá hệ thống không nên chỉ hỏi “quạt bao nhiêu m³/h?” mà còn phải xem quạt đạt được lưu lượng bao nhiêu tại cột áp thực tế.
Việc gia công ống gió chuẩn kỹ thuật, kiểm soát kích thước, độ kín và phụ kiện ngay từ đầu cũng góp phần hạn chế những tổn thất không đáng có trên toàn tuyến.
Hệ thống có đang bị “nghẹt” sau nhiều năm sử dụng?
Có một dấu hiệu đáng chú ý: lúc mới đưa vào vận hành, nhà xưởng khá thoáng nhưng càng sử dụng lâu càng cảm thấy bí nóng.Trong trường hợp này, hãy kiểm tra vấn đề bảo trì.
Cánh quạt bám bụi, lọc gió nghẹt, miệng gió bẩn, damper kẹt hoặc đường ống tích tụ nhiều bụi đều có thể khiến lưu lượng suy giảm.
Quạt vẫn phát ra tiếng chạy bình thường nên người vận hành dễ nghĩ rằng hệ thống không có vấn đề. Nhưng “quạt đang chạy” và “quạt đang cung cấp đủ lưu lượng” là hai chuyện khác nhau.
Cuối cùng mới xét đến chuyện quạt có phù hợp hay không
Nếu các yếu tố trên đều được kiểm tra, lúc này mới nên đánh giá lại quạt.Lựa chọn quạt cần đồng thời xét lưu lượng và cột áp mà mạng ống yêu cầu. Một thiết bị có lưu lượng danh định rất lớn chưa chắc tạo ra lưu lượng tương ứng khi lắp vào hệ thống có trở lực cao.
Đó cũng là lý do việc chọn quạt theo kiểu “lấy dư công suất cho chắc” không phải lúc nào cũng là phương án tối ưu.
Quạt cần đúng với điểm làm việc của hệ thống, chứ không đơn giản là càng lớn càng tốt.
Tại sao càng cố tăng quạt, tiền điện càng dễ trở thành vấn đề?
Khi chưa xác định đúng nguyên nhân, doanh nghiệp có thể rơi vào vòng lặp:Xưởng nóng → tăng thời gian chạy quạt → chưa mát → lắp thêm quạt → điện tăng → xưởng vẫn nóng.
Trong khi đó, môi trường sản xuất vẫn bí và nóng, người lao động dễ khó chịu, còn quạt và motor phải hoạt động nhiều hơn.
Đây chính là lúc nên chuyển từ tư duy “tăng thiết bị” sang “tối ưu hệ thống”.
Muốn cải tạo, hãy đo trước khi quyết định
Thay vì đánh giá hệ thống bằng cảm giác, nên khảo sát và đo kiểm các thông số cần thiết.Kỹ thuật viên có thể kiểm tra lưu lượng hoặc vận tốc tại những vị trí phù hợp, tình trạng quạt, chênh áp, damper, cửa gió, lọc và toàn bộ tuyến ống. Sau khi xác định điểm nghẽn mới đưa ra phương án xử lý.
Có công trình chỉ cần cân bằng lại hệ thống hoặc vệ sinh, bảo trì. Nhưng cũng có trường hợp cần bổ sung gió bù, điều chỉnh tuyến ống, thay đổi tiết diện, xử lý rò rỉ hoặc lựa chọn lại quạt.
Nếu nhiều hạng mục cùng tồn tại bất cập, phương án thi công hệ thống thông gió HVAC hoặc cải tạo đồng bộ dựa trên khảo sát thực tế sẽ giúp tránh tình trạng sửa một điểm nhưng vấn đề lại xuất hiện ở điểm khác.
Quạt chạy 100% chưa chắc hệ thống đang đạt 100%
Đây có lẽ là điều quan trọng nhất khi xử lý tình trạng nhà xưởng nóng.Công suất vận hành của quạt không phản ánh đầy đủ hiệu quả của cả hệ thống. Muốn thông gió tốt phải đồng thời giải quyết đúng lưu lượng, cấp – hút, cột áp, mạng ống, thiết bị và công tác bảo trì.
Vì vậy, trước khi mua thêm quạt, hãy tìm xem dòng khí đang bị “kẹt” ở đâu. Đôi khi tối ưu hệ thống hiện hữu có ý nghĩa hơn việc tiếp tục tăng công suất.
Với công trình cần đánh giá, cải tạo mạng ống gió hoặc tối ưu giải pháp thông gió nhà xưởng, hãy liên hệ Dosamec để được tư vấn giải pháp phù hợp nhé!
CÔNG TY CỔ PHẦN CÔNG NGHIỆP DOSAMEC
- Hotline: 18001165
- Email: info@dosamec.com.vn
- Nhà xưởng: 6/3 Bà Điểm 9 – Hóc Môn – TP. Hồ Chí Minh
- Website: dosamec.com
Đính kèm
Bài viết liên quan